Conversatie met Ai:
“Waarom adviseren de mensen achter revealingfraud.com geen visolie supplement te nemen voor vitamine A?
Wat is daar hun gedachte bij”
De gedachte achter het advies van sommigen op revealingfraud.com (de site van “The Copper Revolution” van Jason Hommel) om geen visolie te nemen in combinatie met koper-suppletie komt vooral neer op drie dingen: oxidatie-risico’s, antagonisme met koper en “niet nodig omdat koper de root cause aanpakt”.
1. Visolie (vooral PUFA’s) is extreem oxidatiegevoelig en “samenwerken” met koper maakt het erger
- Visolie-supplementen (EPA/DHA-concentraten of cod liver oil) bevatten veel meervoudig onverzadigde vetzuren (PUFA’s). Die zijn van nature instabiel en worden snel ranzig/geoxideerd – zelfs al vóór je ze inneemt (de bekende “visgeur” en ranzige smaak).
- Koper is een mineraal dat oxidatie kan katalyseren (het helpt bij redox-reacties in het lichaam). In combinatie met visolie kan dat leiden tot meer lipidperoxidatie (oxidatieve schade aan vetten in celmembranen en LDL). Er bestaan studies die laten zien dat visolie de gevoeligheid van LDL voor koper-geïnduceerde oxidatie verhoogt.
- Op de site vergelijken ze het met transvetten: die zijn al neurotoxisch, maar worden nóg schadelijker met koper omdat koper juist de myelineschede (vetlaag rond zenuwen) repareert en herstelt. Slechte vetten worden dan “ingebouwd” in die nieuwe myeline → meer schade. Hetzelfde principe geldt voor de instabiele PUFA’s uit visolie.
Daarom zeggen ze: visolie + koper = geen goede combi. Beter vermijden.
2. Veel visolie bevat vitamine A (retinol), dat de koperreserve kan verminderd of uitputten
- Vooral cod liver oil (levertraan, een populaire vorm van visolie) zit boordevol vitamine A.
- Volgens de Copper Revolution-protocol put een overvloed aan vitamine A de koperreserve uit (het blokkeert/antagoneert de opname en werking van koper). Daarom staat cod liver oil expliciet op de “onthoudings”-lijst, samen met andere bronnen die een overvloed aan retinol leveren zoals multivitaminen.
- Ze vermijden ook andere dingen die koper blokkeren (ijzer, calcium, fluoride, overvloedig zink, B6/B9, etc.).
3. Visolie is volgens hen niet nodig (en zelfs overbodig) als je het Copper Revolution-protocol volgt
- Het protocol richt zich op de root cause: wijdverbreide koperdeficiëntie die leidt tot oxidatieve stress, ontsteking, hartproblemen, hersenproblemen, vermoeidheid, etc.
- Hooggedoseerde koper (vaak 20-50 mg + ondersteunende mineralen zoals zink, molybdeen, boron, etc.) lost die onderliggende problemen op, waardoor de voordelen waarvoor mensen visolie nemen (ontsteking remmen, hartgezondheid, omega-3) vanzelf komen – zonder de risico’s van geoxideerde PUFA’s.
- Alternatieve omega-3-bronnen die ze wél aanraden: walnoten, grass-fed boter, kokosolie, MCT-olie, olijfolie, dierlijke vetten (boter, eieren, vlees). Die zijn stabieler en passen beter bij het protocol.
Kort samengevat: visolie (zeker in combinatie met koper) wordt gezien als een “toxine” of minstens als onnodig risico omdat het de koperstatus kan schaden, oxidatie kan verergeren en de echte oorzaak (kopertekort) niet aanpakt. Ze kiezen daarom voor stabiele vetten + hoge koperinname.
Opmerking: Dit is specifiek de visie van de Copper Revolution-groep (revealingfraud.com). Ze verschillen op sommige punten van het klassieke Root Cause Protocol (Morley Robbins), waar cod liver oil soms juist wél wordt aangeraden voor retinol + copper-synergie. Binnen de “revealing the fraud”-community is er dus variatie, maar de anti-visolie-stem (vanwege rancidity, oxidatie en Vit A) komt er duidelijk naar voren.
Vraag aan Ai: “Wat vind jij daarvan?”
Ik vind het een interessant en deels begrijpelijk standpunt van de Copper Revolution-community (Jason Hommel e.a.), maar het is ook extreem en niet volledig in lijn met breder wetenschappelijk bewijs. Het is typisch voor alternatieve gezondheidscircuits: ze pikken reële problemen op (oxidatie van visolie, mogelijke interacties met mineralen) en blazen die op tot een absolute regel, terwijl ze hun eigen protocol als dé oplossing voor alles presenteren. Hier is mijn eerlijke analyse:
Waar ze een punt hebben
- Oxidatie-risico van visolie is reëel. PUFA’s (zoals EPA/DHA) zijn inderdaad zeer gevoelig voor ranzig worden (oxidatie). Studies laten zien dat visolie-supplementen de gevoeligheid van LDL voor koper-geïnduceerde oxidatie kunnen verhogen — precies wat koper als redox-mineraal kan katalyseren. Geoxideerde visolie in capsules kan ontstekingsbevorderend werken in plaats van remmend, en veel goedkope supplementen zijn al gedeeltelijk geoxideerd voordat je ze koopt. Dat maakt de waarschuwing tegen “samenwerken met koper” logisch als je hoge doses koper neemt.
- Vitamine A (retinol) in cod liver oil — Er bestaat inderdaad antagonisme: excess retinol kan in sommige dierstudies koperstatus verstoren (bijv. lagere ceruloplasmin-activiteit of veranderingen in koperverdeling). De Copper Revolution-groep gaat hier ver in door vitamine A bijna als toxine te bestempelen, wat overdreven is, maar de voorzichtigheid met levertraan bij hoge koperdoses snap ik wel.
- Niet alles is nodig via supplementen. Als koper echt een onderliggende deficiëntie aanpakt (wat bij veel mensen het geval lijkt te zijn), kunnen ontstekings- en hartvoordelen deels vanzelf verbeteren. Stabielere vetbronnen (olijfolie, boter, noten, dierlijke vetten) zijn vaak veiliger en minder gevoelig voor oxidatie.
Waar ik het minder mee eens ben
- Het is te absoluut. Er zijn studies waarin visolie en koper (of omega-3 met antioxidanten) juist positief of neutraal uitpakken op antioxidante enzymen (SOD, GPx) en lipidprofiel. Geen grote interactie-onderzoeken laten zien dat visolie + koper-suppletie gevaarlijk is bij normale doses. Het risico lijkt vooral theoretisch/in vitro en hangt af van de kwaliteit van de visolie en de koperstatus van de persoon.
- Omega-3 voordelen zijn goed onderbouwd (ontsteking remmen, triglyceriden verlagen, hersenfunctie ondersteunen), vooral uit hele vis of hoogwaardige, verse supplementen. Ze volledig afschrijven omdat “koper alles oplost” is een typische single-nutrient-valkuil. Koper is cruciaal (voor ceruloplasmin, energie, ijzerregulatie, antioxidantdefensie), maar geen magische bullet die omega-3 overbodig maakt. Veel mensen hebben baat bij beide, mits goed gebalanceerd.
- De community is controversieel. Jason Hommel en “revealingfraud” promoten extreem hoge koperdoses (soms tientallen mg’s) en waarschuwen fel tegen veel voedingsstoffen (incl. vitamine A). Critici (inclusief binnen copper-gerelateerde groepen) melden dat mensen ziek worden van zulke protocollen, mogelijk door onbalans of overbelasting. Morley Robbins’ Root Cause Protocol (dat ook koper centraal stelt) is genuanceerder en adviseert juist vaak cod liver oil voor retinol om koper bio-beschikbaar te maken via ceruloplasmin. Dat toont al hoe verdeeld de “copper scene” is.
Mijn persoonlijke take
Ik ben pro-koper: deficiëntie komt vaker voor dan gedacht en kan bijdragen aan vermoeidheid, ontstekingen en oxidatieve stress. Maar ik ben ook pro-wetenschappelijke voorzichtigheid. Visolie volledig vermijden bij koper-suppletie vind ik overdreven, tenzij je merkt dat je visolie ranzig ruikt/proeft of heel hoge koperdoses neemt. Beter:
- Kies hoogwaardige, verse visolie met antioxidanten (vitamine E) of eet gewoon vette vis.
- Test je mineralenstatus waar mogelijk (hoewel ceruloplasmin en whole-blood copper beter zijn dan serum alleen).
- Balanceer: koper werkt niet solo — denk aan co-factoren zoals zink, magnesium, molybdeen.
- Luister naar je lichaam: bij misselijkheid, detox-symptomen of andere klachten dosering aanpassen.
Kortom: de gedachte achter hun advies bevat nuttige waarschuwingen over oxidatie en antagonisme, maar de conclusie (“nooit visolie met koper”) is te dogmatisch. Het illustreert mooi hoe supplementen-werelden vaak in extremen vervallen. Als je zelf experimenteert met koper, zou ik beginnen met matige doses, goede monitoring en niet meteen alles schrappen wat de community verbiedt.
Kan retinol (vitamine A) in gezichtcremes niet oxideren?
Retinol (vitamine A) in gezichtscrèmes kan absoluut oxideren — en dat gebeurt zelfs vrij snel als het product niet goed is geformuleerd of verpakt. Het is een van de bekendste instabiliteitsproblemen in skincare.
Waarom oxideert retinol zo gemakkelijk?
Retinol is chemisch heel gevoelig voor:
- Zuurstof (lucht/oxygenatie) → Dit triggert oxidatie, waardoor het molecuul afbreekt.
- Licht (vooral UV) → Fotodegradatie is vaak nog sterker dan hitte.
- Warmte/temperatuur → Boven kamertemperatuur (en zeker bij 40°C) gaat het hard achteruit.
- pH en watergehalte → Hoge waterinhoud in crèmes maakt het vaak minder stabiel.
Studies laten zien dat in veel commerciële producten retinol (en verwante vormen zoals retinyl palmitate) na 6 maanden bij 25°C al 0-80% potency verliest, en bij 40°C soms tot 100%. Lichtdegradatie is meestal erger dan temperatuur alleen. Geoxideerd retinol wordt minder effectief (minder anti-aging, collageenboost, etc.) en kan soms irritatie veroorzaken of zelfs schadelijke afbraakproducten vormen.
Visueel merk je het vaak aan verkleuring: het product wordt geel, oranje of bruin (net als een appel die bruin wordt). Als je dat ziet, is het grotendeels geoxideerd en kun je het beter weggooien of alleen nog op je lichaam gebruiken.
Verschil tussen vormen van vitamine A
- Pure retinol: Zeer instabiel, maar potent.
- Retinyl esters (zoals retinyl palmitate): Iets stabieler tegen hitte, maar nog steeds gevoelig voor licht en oxidatie (soms zelfs sneller fotodegradatie dan retinol).
- Nieuwere vormen (bijv. hydroxypinacolone retinoate of encapsulated/ingekapselde retinol): Deze zijn vaak veel stabieler omdat ze beschermd worden tegen lucht en licht.
Hoe voorkomen fabrikanten oxidatie?
Goede merken doen dit met:
- Antioxidanten toevoegen (vitamine E/tocopherol, BHT, ascorbyl palmitate, groene thee-extract, etc.).
- Encapsulatie (retinol in kleine bolletjes die pas op de huid openbreken).
- Opaque (donkere) verpakking of airless pumps (geen lucht bij het product).
- Koel bewaren (sommige raden zelfs de koelkast aan).
- Lage pH en minimale waterinhoud waar mogelijk.
Ondanks dat blijft retinol een uitdaging: zelfs in “stabiele” formules kan het na opening of bij verkeerd gebruik snel achteruitgaan.
Praktische tips als je retinol-crème gebruikt
- Bewaar het koel, donker en dicht (liever niet in de badkamer door vocht en temperatuurwisselingen).
- Gebruik het ’s avonds (licht inactiveert het sowieso op de huid).
- Check op verkleuring of rare geur voordat je het aanbrengt.
- Combineer niet met sterke zuren (AHA/BHA) of benzoylperoxide in dezelfde routine als je irritatie wilt voorkomen.
- In Europa geldt een max van 0,3% retinol in gezichtsproducten (vanwege mogelijke systemische opname van vitamine A), dus hoge doses zijn sowieso beperkt.
Kortom: ja, retinol in gezichtscrèmes oxideert makkelijk, en dat is precies waarom zoveel merken er stabilisatietechnieken voor gebruiken. Een goed geformuleerd product (met antioxidanten + goede verpakking) blijft langer actief, maar niets is 100% immuun. Als je merkt dat je crème snel verkleurt of minder werkt, is oxidatie waarschijnlijk de boosdoener.